Wieken, roeden,enden

Een roede is de lange, dragende balk die dwars door de askop steekt. Een traditionele Nederlandse molen heeft twee roeden: de binnenroede (die het dichtst bij het molenlijf langs draait) en de buitenroede. Vroeger waren deze balken van hout, tegenwoordig zijn ze vrijwel altijd van geklonken of gelast staal, of samengesteld uit hout zoals bij de molen van Bourtange. Eén roede loopt dus van het ene uiterste puntje via het midden naar het tegenoverliggende puntje.

Een wiek is de helft van een roede, maar dan inclusief de hele opbouw om wind mee te vangen. Dat betekent: de helft van de balk vanaf de askop naar buiten, compleet voorzien van het hekwerk (de heklatten, zoomlatten en borden) en het zeil of de stroomlijnkleppen. Eén roede levert dus twee wieken op. Omdat een molen twee roeden heeft, telt hij vier wieken. In de volksmond wordt vaak het hele draaiende kruis "de wieken" genoemd, maar technisch gezien is een wiek één van de vier armen met zijn optuiging.

Een end (of eind) is puur molenaarstaal voor een wiek. In het dagelijks werk spreken molenaars onder elkaar zelden over "wieken", maar vrijwel altijd over de "enden". Men heeft het dan over "een zeiltje voorleggen op het onderste end", "het end voor de borst zetten" (loodrecht naar beneden), of "de vier enden nazien" (zoals bij het groot onderhoud in Bourtange).

Kort samengevat: de molen heeft twee roeden (de dragende balken van links naar rechts en boven naar onder), wat resulteert in vier wieken (de vier afzonderlijke armen inclusief hekwerk), en die vier losse wieken noemt de molenaar in het veld steevast de vier enden.