Een steenbalk is een zware, dragende houten balk in het binnenwerk van een standerdmolen.
In zo'n type molen draait de hele houten bovenbouw (de kast) om één dikke, verticale houten paal (de standerd). Boven op die paal ligt de steenbalk dwars over de top.
De balk heeft twee hoofdtaken:
Het hele gewicht dragen: Vrijwel het volledige gewicht van de draaibare molenkast, inclusief het zware wiekenkruis, de assen en de zolderconstructies, rust direct of via de zijwanden op deze balk.
Draaien op de spil: Midden onder de steenbalk zit een uitsparing (een komvormige opening) waarmee de balk precies op de pen (de spil) van de verticale standerd rust. Hierdoor kan de hele molenkast soepel rondgedraaid worden om de wieken recht op de wind te zetten.
Omdat de steenbalk voortdurend onder enorme mechanische spanning staat en weer en wind te verduren krijgt, moet het hout van zware kwaliteit zijn. Als deze balk verzwakt of rot raakt, kan de stabiliteit van de hele molenkast in gevaar komen en mag de molen niet meer draaien totdat de balk is hersteld of vervangen.
Klik op vorige pagina om terug te gaan